Lise Öğrencileri İçin Kariyer Rehberliği Etkinlikleri (9–12. Sınıf)

Kariyer rehberliği etkinlikleri, öğrencilerin okulda öğrendiklerini gerçek mesleklerle ve gerçek seçimlerle bağlamasına yardım eder. Üstelik büyük bir bütçe veya tam zamanlı bir danışman gerektirmez. Bu rehberde her biri bir ders saati veya daha kısa süren, az hazırlık isteyen 15 etkinlik bulacaksınız. Etkinlikleri sınıfa ve hedefe göre sıraladık, böylece sınıf rehber öğretmenleri birini seçip bu hafta uygulayabilir.

Kariyer rehberliği etkinlikleri: nasıl kullanmalısınız?

Her ay her sınıf için tek bir etkinlik seçin, çünkü kısa ve düzenli çalışma tek bir yoğun haftadan daha etkilidir. Her etkinliği “Bugün kendinizle ilgili ne öğrendiniz?” gibi bir soruyla bitirin. Ardından cevapları her öğrenci için basit bir dosyada saklayın, böylece rehber öğretmen bunları bire bir görüşmelerde kullanabilir. Tam bir takvim için sınıf rehberlik programı rehberimize, genel çerçeve için de okulda kariyer rehberliği programı rehberimize bakın.

9. sınıf için kariyer rehberliği etkinlikleri: kendini tanı

1. İlgi kartları (30 dakika). Önce her öğrenciye “bisiklet tamir etmek”, “arkadaşına konu anlatmak”, “afiş tasarlamak” veya “etkinlik düzenlemek” gibi günlük işler yazan 30 kart verin. Öğrenciler kartları üç gruba ayırır: seviyorum, emin değilim ve sevmiyorum. Sonra ikili gruplar ortak örüntüleri arar.

2. Güçlü yanlar röportajı (25 dakika). Öğrenciler ikili gruplarda önce gurur duydukları bir şeyi kısa bir hikâye olarak anlatır. Bu sırada arkadaşı, hikâyenin gösterdiği üç güçlü yanı not eder. Son olarak her öğrenci bu üç güçlü yanı birer örnekle yazar.

3. Değerler açık artırması (30 dakika). Her öğrenciye 100 hayali puan verin. Öğrenciler bu puanlarla başkalarına yardım, yaratıcılık, güven, yüksek gelir, boş zaman ve seyahat gibi değerlere teklif verir. Ardından sınıf, herkesin neyi “satın aldığını” ve bunun işte neden önemli olduğunu konuşur.

4. Meslek alfabesi yarışı (15 dakika). Takımlar beş dakikada her harf için bir meslek yazar. Sonra hakkında hiçbir şey bilmedikleri meslekleri işaretler. Böylece iş dünyasının ne kadar geniş olduğunu hızlıca görürler.

10. sınıf için kariyer rehberliği etkinlikleri: iş dünyasını keşfet

5. Meslek araştırması (bir ders saati). Her öğrenci biri tanıdık, biri yeni iki meslek seçer. Ardından İŞKUR’un Meslekleri Tanıyalım sayfasındaki meslek bilgi dosyalarını okur. Son olarak tek sayfalık bir forma görevleri, becerileri, eğitim yolunu ve çalışma ortamını yazar.

6. “Bir gün” röportajı (ev ödevi ve derste 20 dakika). Öğrenciler bir akraba veya komşuyla beş hazır soruyla işi hakkında konuşur. Sonraki derste de her öğrenci kendisini şaşırtan bir şeyi paylaşır.

7. Meslek alanları sergisi (40 dakika). Sağlık, mühendislik ve teknoloji, iş dünyası, sanat, eğitim ve kamu hizmeti gibi her alan için bir afiş asın. Gruplar yapışkan notlarla meslek, beceri ve ders ekler, ardından bir sonraki afişe geçer.

8. Dersten mesleğe harita (30 dakika). Her öğrenci sevdiği bir dersi seçer ve o dersi kullanan beş meslek bulur. Bu etkinlik özellikle alan veya ders seçimi öncesinde işe yarar.

11. sınıf: meslekleri bölümlere bağla

9. Bölüm dedektifi (bir ders saati). Öğrenciler bir bölüm seçip birinci sınıfta hangi dersleri okuduklarını, kabul şartlarını ve bölümün hangi mesleklere açıldığını araştırır. Türkiye’deki programlar için YÖK Atlas iyi bir başlangıçtır, doğru bölüm seçimi rehberimiz de net bir yöntem sunar.

10. Mezunla görüntülü görüşme (40 dakika). Yeni bir mezun, online bir görüşmede öğrencilerin sorularını cevaplar. Görüşmeden önce öğrenciler gruplar hâlinde soru hazırlar, sonra kısa bir özet yazar.

11. İş başında gözlem planı (20 dakika ve yarım gün). Öğrenciler bir meslek sahibiyle yarım günlük bir ziyaret planlar. Ziyaretten önce bir hedef ve üç soru, ziyaretten sonra da kısa bir değerlendirme yazarlar.

12. Gerçek hayattan bir görev (bir ders saati). Gruplar bir alandan kısa bir görevi çözer; örneğin küçük bir kliniğin randevu düzenini planlar veya basit bir ambalaj tasarlar. Son olarak sınıf bu işi her gün yapan meslekleri listeler.

12. sınıf: karar ver ve planla

13. Karar tablosu (30 dakika). Öğrenciler ilk üç seçeneğini ilgi, güçlü yanlar, maliyet, kabul şartları ve şehir gibi ölçütlerle karşılaştırır. Ardından her ölçüte bir ağırlık verip hangi seçeneğin öne çıktığına bakarlar.

14. Geriye doğru başvuru takvimi (30 dakika). Öğrenciler her son tarihten geriye doğru plan yapar: sınavlar, belgeler, öğrenci CV’si ve niyet mektubu.

15. B planı atölyesi (30 dakika). Her öğrenci ana tercihi için bir B ve bir C planı yazar; başka bir üniversite, yakın bir bölüm veya planlı bir ara yıl gibi. Böylece belirsizlik korkutucu değil, normal bir şey hâline gelir.

Etkinlikleri uygularken ipuçları

• Yönergeleri kısa tutun ve önce bir örnek gösterin.
• Bireysel, ikili ve grup çalışmasını karıştırın.
• Yılda bir etkinliğe velileri de davet edin, örneğin röportaja veya karar tablosuna.
• Her etkinliği ortak belgeler ve görüntülü görüşmelerle online derslere uyarlayın.
• Ardından bir kariyer günü veya ziyaret planlayın, çünkü gerçek temas etkinliklerin etkisini kalıcı kılar.

ILEAP okullara nasıl destek olur?

Kariyer rehberliği etkinlikleri, düzenli bir programın içinde en iyi sonucu verir. ILEAP’in partner okullarında kariyer rehberliği; kariyer koçluğu oturumları ve kişilik, ilgi, değerler, beceriler, akıl yürütme ve üniversiteye hazırlığı ölçen 200 soruluk bir değerlendirmeyle başlar. Ardından her öğrenci iLEAP platformunda ayrıntılı bir rapor alır. Ayrıca sonuçlar bire bir danışmanlığa, alan uzmanlarıyla buluşmalara ve kişisel gelişim planına yön verir. ILEAP ile partner olun veya programın okul takviminize nasıl uyduğuna bakın.

Sıkça sorulan sorular

Kariyer rehberliği etkinlikleri için ideal sıklık nedir?

Her sınıf için ayda bir etkinlik iyi bir ritimdir, çünkü öğrencilerin etkinlikler arasında düşünmeye zamanı olur.

Kariyer rehberliği etkinlikleri online işe yarar mı?

Evet. Araştırma görevleri, röportajlar ve görüntülü görüşmeler online ortamda da iyi sonuç verir. Ayrıca ilgi kartlarını dijital kartlarla da kullanabilirsiniz.

Etkinlikleri kim yönetmeli?

Sınıf rehber öğretmenleri, rehberlik servisinden kısa bir yönergeyle çoğunu yönetebilir. Ancak meslek sahiplerine veya kapsamlı bir programa ihtiyaç duyduğunuzda dış bir paydaş işinizi kolaylaştırır.